เคยสงสัยไหมครับ ว่าเวลาเราลูบๆ เกาๆ บางจุดทำไมคุณหมาเราถึงตัวบิด ดิ้นไปมา ทำเสียงแปลกๆ ในลำคอ หรือบางทีก็ดูเหมือนสะดุ้งปนรำคาญ? คำถามที่หลายคน (ผมเอง) สงสัยก็คือ… สรุปแล้วหมาเขาจั๊กจี้เป็นเหมือนเราไหมนะ?
🔬 วิทยาศาสตร์ว่าอย่างไร?
คำตอบสั้นๆ ที่ได้รับการยืนยันทางวิทยาศาสตร์คือ ใช่ครับ! หมามีความรู้สึกจั๊กจี้ได้จริงๆ! ความรู้สึกแบบนี้ไม่ใช่เรื่องแปลกใหม่ในสัตว์ โดยเฉพาะสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม นักวิทยาศาสตร์เรียกความรู้สึกจั๊กจี้หรือคันยุบยิบเบาๆ ที่เกิดจากการสัมผัสผิวหนังว่า “นีสเมซิส” (Knismesis) มีงานวิจัยจาก University of California ตั้งข้อสังเกตว่าความรู้สึกนี้ “ดูเหมือนจะพบได้ทั่วไปในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมหลายชนิด” รวมถึงหมาเรานี่แหละ แม้ว่าหัวข้อนี้จะยังมีการวิจัยไม่มากนัก แต่ก็เป็นที่ยอมรับกันโดยทั่วไปว่าสุนัขสามารถรู้สึกจั๊กจี้ได้ อาการตอบสนองก็คล้ายกับที่คนเราเป็นเลยคือ อาจจะดิ้นไปมา ตัวกระตุก หรือส่งเสียงเหมือนกำลังเล่นสนุกอยู่
📍 จุดยุทธศาสตร์ความจั๊กจี้ (อาจแตกต่างกันไป!)
เมื่อรู้อย่างงี้แล้วคำถามถัดมาแน่นอนว่าคือ “ตรงไหนบ้าง ?” ซึ่งจริงๆ แล้วเรื่องนี้มักจะแล้วแต่ตัว ไม่มีสูตรสำเร็จตายตัวเท่าไหร่ บางตัวแค่เห็นเราทำท่าจะยื่นมือไปเกาพุงให้ก็ตัวอ่อนระทวย ดิ้นรอแล้ว แต่บางตัวก็ทำหน้านิ่ง เฉยสนิท ไม่รู้สึกอะไรเลยก็มี ความไวต่อการจั๊กจี้ยังเปลี่ยนแปลงตามอายุได้ด้วย บางตัวอาจจะจั๊กจี้มากๆ ตอนเป็นลูกหมา พอโตขึ้นก็อาจจะหายไป แต่บางตัวก็เส้นตื้น จั๊กจี้ง่ายไปตลอดชีวิต!
แต่ในส่วนของจุดยุทธศาสตร์ความจั๊กจี้ของหมาหลายๆ ตัว ก็จะมีประมาณนี้ครับ:
- สีข้าง / บริเวณลำตัว
- พุงน้อยๆ (จุดยอดฮิตตลอดกาล!)
- หน้าอก
- หู (โดยเฉพาะบริเวณรอบๆ หรือการลูบไล้ในใบหูเบาๆ)
- โคนหาง
- อุ้งเท้า (จุดนี้หลายตัวหวง หรืออาจจะไวต่อความรู้สึกเป็นพิเศษ ต้องระวัง!)
😂 จั๊กจี้น้องดีไหม? แล้วต้องทำอย่างไร?
การจั๊กจี้สำหรับคนเรา มักเป็นกิจกรรมที่แสดงถึงความสนิทสนมและความไว้วางใจ ลองนึกภาพตามนะครับ ว่าถ้าอยู่ๆ มีคนแปลกหน้าเดินเข้ามาจั๊กจี้เรา คงจะรู้สึกแปลก ประหลาด และอึดอัดน่าดู น้องหมาก็ไม่ต่างกัน ซึ่งส่วนใหญ่แล้ว พวกเขาจะรู้สึกดีและมีแนวโน้มที่จะสนุกกับการโดนจั๊กจี้จากคนที่คุ้นเคยและไว้ใจ (ซึ่งก็คือเจ้าของอย่างเราๆ นี่แหละ) มากกว่าจากคนที่ไม่รู้จัก
และก็เหมือนกับคนเราอีกนั่นแหละครับ ความชอบในการโดนจั๊กจี้ของน้องหมาแต่ละตัวก็แตกต่างกันสุดๆ บางตัวชอบมากกก มองว่าเป็นการเล่นที่สนุกสุดเหวี่ยงอย่างหนึ่ง แต่บางตัวก็รู้สึกเหมือนโดนก่อกวนมากกว่า
🐶 อ่านใจน้องหมา: ชอบหรือไม่ชอบ ดูตรงไหน?
เมื่อรู้จุดแล้วเราก็อดไม่ได้แน่ ๆ ที่จะเล่นจั๊กจี้กับเขา แต่จะรู้ได้อย่างไรว่าน้องหมาของเราเป็นสายไหน ชอบหรือไม่ชอบให้จั๊กจี้? คำตอบอยู่ที่การเป็นนักสังเกต “ภาษากาย” ของเขาครับ:
- ✅ สัญญาณบวก (Enjoy สุดๆ): นอนหงายดิ้นไปมาอย่างมีความสุข ขาชี้ฟ้า ตัวอ่อนปวกเปียก ลิ้นห้อยออกมานอกปาก ทำหน้าตาเหมือนกำลังยิ้มแป้น ดูผ่อนคลายมากๆ
- ❌ สัญญาณลบ (พอเถอะแม่!): พยายามเดินหนี เบี่ยงตัวหลบ หรือใช้ขาหน้าดันมือเราออก เกร็งตัว กล้ามเนื้อแข็งตึงผิดปกติ แสดงพฤติกรรมที่บ่งบอกถึงความเครียดหรือไม่สบายใจ เช่น เลียริมฝีปากย้ำๆ หาวบ่อยๆ (ทั้งที่ไม่ได้ง่วง) หรือในบางกรณีอาจถึงขั้นส่งเสียงขู่เบาๆ ในลำคอ –> ถ้าเห็นสัญญาณเหล่านี้ ต้องหยุดทันที แล้วเปลี่ยนไปเล่นอย่างอื่นที่เขาสบายใจกว่านะครับ
✨ เทคนิคจั๊กจี้หมาอย่างมีความสุข:
- ค่อยเป็นค่อยไป: โดยเฉพาะกับหมาที่ไม่คุ้นเคย หรือถ้าเรายังไม่แน่ใจว่าเขาชอบจุดไหนเป็นพิเศษ ลองเริ่มจากการสัมผัสเบาๆ สั้นๆ ก่อน
- รู้จังหวะ พักเบรก: การจั๊กจี้ที่นานเกินไป จากที่เคยสนุกอาจกลายเป็นความรู้สึกที่น่ารำคาญ หรือทรมานสำหรับน้องหมาได้ ควรเล่นเป็นพักๆ สังเกตท่าทีน้องหมาอยู่เสมอ และหยุดเล่น ก่อน ที่เขาจะเริ่มแสดงอาการไม่โอเค
- เคารพสิทธิ์น้องหมา (สำคัญมาก!): ถ้าเขาแสดงท่าทีว่า “พอแล้ว” หรือพยายามเดินหนี ต้องปล่อยเขาไป อย่าพยายามฝืนใจหรือดึงตัวเขากลับมาเล่นต่อเด็ดขาด
⚠️ เรื่องต้องระวังเกี่ยวกับอุปกรณ์
มีหลายครั้งนะครับ ที่อุปกรณ์ต่างๆ ที่น้องหมาสวมใส่ เช่น สายรัดอก ปลอกคอ เสื้อผ้า หรือเป้สะพายหลัง อาจจะไปเสียดสี กดทับ หรืออยู่ตรงตำแหน่งจุดจั๊กจี้พอดี แม้ว่าปกติเขาอาจจะชอบให้เราเกาเล่นพุง แต่การต้องทนรู้สึกจั๊กจี้หรือระคายเคืองตลอดเวลาตอนกำลังเดินเล่นหรือตอนนอนพักผ่อน มันน่ารำคาญและสร้างความไม่สบายตัวให้น้องหมาได้มาก สัญญาณที่อาจบ่งบอกว่าอุปกรณ์กำลังรบกวนจุดจั๊กจี้ของเขาอยู่ เช่น:
- ผิวหนังบริเวณที่อุปกรณ์สัมผัสมีอาการสั่นๆ กระตุกๆ
- พยายามใช้ปากกัด แทะ หรือดึงอุปกรณ์ชิ้นนั้นบ่อยๆ
- มีท่าทางการเดินที่ดูแข็งๆ เกร็งๆ ผิดปกติ หรือถึงขั้นไม่ยอมเดิน
- เกาบริเวณที่อุปกรณ์สัมผัสซ้ำๆ ย้ำๆ
- ถ้าเจออาการเหล่านี้ อันดับแรกให้ลองตรวจสอบและปรับอุปกรณ์ให้พอดีตัว ถูกต้องตามหลักการใช้งาน ถ้าปรับแล้วอาการยังไม่ดีขึ้น อาจจะต้องพิจารณาหาอุปกรณ์รูปแบบอื่น หรือยี่ห้ออื่น ที่ไม่ไปรบกวนจุดอ่อนไหวของเขาครับ
สรุปส่งท้าย
การเล่นจั๊กจี้สามารถเป็นได้ทั้งกิจกรรมสนุกที่ช่วยกระชับความสัมพันธ์ระหว่างเรากับน้องหมา หรืออาจกลายเป็นสิ่งที่สร้างกำแพงและความรู้สึกไม่ดีให้กับเขาได้ ทุกอย่างขึ้นอยู่กับว่าเราใส่ใจและเข้าใจความรู้สึกของเขาได้แค่ไหน หน้าที่สำคัญของเจ้าของคือการสังเกตและทำให้แน่ใจว่าทุกกิจกรรมที่เราทำร่วมกันนั้น เป็นช่วงเวลาที่ทั้งเราและน้องหมาต่างก็มีความสุขจริง ๆ ครับ